Güçlü ve Büyük Türk Ekonomisi İçin Üretim ve İstihdam Politikaları

1970’li yıllara gelindiğinde, temeli 1950’li yıllara dayanan bir dizi toplumsal, ekonomik ve teknolojik gelişmenin, hemen hemen eş zamanlı olarak yüzeye çıkmasına sahne olduğu, küreselleşme olarak bilinen “Yeni Ekonomik Düzen”in yaratıldığı görülmektedir. Yeni düzenin beraberinde birbiriyle etkileşim içinde getirdiği gelişmeler, ülkelerin üretim politikası ve buna bağlı olarak üretim yapısı, ihracatın kompozisyonunu, istihdamın sektörel dağlımı vb birçok unsurlarda radikal değişiklikler yaratmıştır.

Yeni Ekonomik Düzen yalnızca üretim ve üretim politikalarını değiştirmekle kalmamış, işsizlik ve istihdam politikalarında da yeni arayışları beraberinde getirmiştir. Aralarında Türkiye’nin de bulunduğu gelişmekte olan ülkelerde cari ekonomik büyümenin mevcut işsizlere ve işgücü piyasasına girecek genç işgücünü mas edecek düzeyde değildir. Bu nedenle üretim ve istihdamı ekonomi politikalarının merkezine yerleştirmek, insan kaynaklarına çok daha fazla yatırım yapmak, işgücü piyasası ve etkin üretim politikalarına her zamankinden daha çok ihtiyaç vardır.

Günümüz rekabet koşulları ürün ve üretim sürecinde yenilik yaparak katma değer artışı sağlamayı gerektirmektedir. Bu bağlamda, yenilik yaparak talep ve teknolojideki değişime uyum sağlayabilen esnek üretim, dağıtım yapısına sahip işletmelerin katma değerlerini artırabilmeleri önemli ölçüde teknolojik yeniliklere bağlıdır. Ülkemizin rekabet yarışında yerini alabilmesi, ürün, üretim sürecinde yenilik yapabilen ve yenilikleri uygulayabilme becerisi ile donatılmış işgücüne bağlıdır. Bu amacın gerçekleştirilmesi de uygun yatırım ve istihdam ortamının yaratılması ile mümkündür. Piyasa güçlerinin çalışmasına ortam sağlayan esneklik, orta ve uzun vadede yapısal sorunların çözümüne de katkıda bulunacaktır.

Çalışmamız yeni düzenle birlikte üretim ve istihdam politikalarında yaşanan gelişmeler çerçevesinde üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde üretim üretim süreçlerinde dünya ekonomisindeki son değişimleri ve Türkiye’nin bu gelişmeleri yakalama çabaları analiz edilmektedir. İkinci bölümde istihdam ve istihdam politikaları çerçevesinde; Türkiye’de istihdamın mevcut yapısı ve istihdam politikaları analiz edilmektedir. Üçüncü bölümde ise yaşanan yeni rekabet koşullarının gerekliliğinden hareketle uygulanması gereken üretim ve istihdam politikaları ve bu bağlamda politika araçları özetlenmektedir.

AĞUSTOS 2003