EKİM 2004
 
Arama  
 
 
 « Dergi İndeksi
   Son Sayı
   Tüm Sayılar
   TİSK Ana Sayfa



"YENİ TÜRK LİRASI'NIN BAŞARILI OLMASI, KALICI FİYAT İSTİKRARINA BAĞLIDIR"

Ali BABACAN
Devlet Bakanı



 
 
  İŞVEREN’in görüşlerine başvurduğu Devlet Bakanı Ali Babacan, Yeni Türk Lirasına geçiş ve yapılan çalışmalar konusunda bilgi verdi.
Yeni Türk Lirasından sıfır atılmasına ilişkin çalışmaların kapsamlı ve planlı bir şekilde kamu kurumları arasında işbirliği içinde yürütüldüğünü belirten Ali Babacan, kamuoyunu YTL’ye geçiş konusunda bilgilendirmek ve geçiş aşamasında ortaya çıkacak yanılsamaların önüne geçebilmek amacıyla toplumun tüm kesimlerini kapsayan, bir iletişim kampanyası başlattıklarını söyledi.
Bakan Babacan Ekim-Aralık 2004 döneminde yeni banknot ve madeni paraların fiziki görüntülerinin ve güvenlik özelliklerinin tanıtımının gerçekleştirileceğini ve Ocak-Mart 2005 döneminde de etiketlerde çift fiyat uygulamasına yönelik bilinçlendirme çalışmaları ile günlük kullanıma yönelik pratik bilgilerin yerleştirilmesi çalışmalarına başlanacağını bildirdi.

 
 
Ekonominin istikrar kazanmasına yönelik kararlılık devam etmekte, bu çerçevede önümüzdeki üç yılı kapsayan yeni ekonomik program üzerinde çalışmalar  gerçekleştirilmektedir.
Yeni Türk lirasına geçiş aşamasında ortaya çıkabilecek yanılsamaların önüne geçmek ve parekendecilerin YTL’ye geçiş maliyetini tüketicilere yansıtması ve kuruşsal yanılsamalardan yararlanmak amacıyla fiyat yuvarlamalarına gidilmesine bağlı olarak enflasyon üzerinde ortaya çıkabilecek etkinin sınırlı oranda kalmasını sağlamaya yönelik olarak yayımlanan Kanunda bazı önlemler yer almaktadır.
Yeni Türk Lirası cinsinden yapılan işlemlerin sonuçlarında ve ödeme aşamalarında bir Yeni Kuruşun altındaki tutarları ödemeye olanak verecek madeni para bulunmaması nedeniyle, yarım Yeni Kuruş ve üzerindeki değerlerin bir üst Yeni Kuruşa tamamlanması, yarım Yeni Kuruşun altındaki değerlerin dikkate alınmaması yönünde düzenleme getirilmiştir.

İŞVEREN - Türk lirasından 6 sıfır atılarak Yeni Türk Lirasına geçilmesi bir yerde Hükümetinizin ülkemizde ekonomik istikrarın artık bozulmayacağı konusundaki iddiasının somut göstergesi olmaktadır. Bize önce YTL’nin başarılı olabilmesi, başka bir deyişle Hükümetinizin iddiasının devam edebilmesi için neleri öngördüğünüzü ve planladığınızı açıklayabilir misiniz?

ALİ BABACAN - Türk Lirasından 6 sıfır atılarak Yeni Türk Lirasına geçilmesi, enflasyonun tek haneli rakamlara indirilmesi ve kalıcı fiyat istikrarının sağlanması yönündeki kararlılığın bir göstergesidir. Yeni Türk Lirasının tedavüle çıkacağı tarih ve sonrasında uygulanması öngörülen ekonomik program çerçevesinde enflasyonun daha da düşük seviyelere çekilmesi hedeflenmektedir.

Para biriminin alım gücü enflasyon ortamında zaman içinde düşmekte, yüksek enflasyon ortamında para biriminin hızlı bir şekilde değer kaybetmesi sonucu kısa sürede bir üst kupürlü banknot çıkarılması ihtiyacı ortaya çıkmaktadır. Yeni Türk Lirasının başarılı olması, diğer bir ifadeyle Yeni Türk Lirasının tedavüle çıkarılması sonrasındaki dönemde para biriminin değer kaybının makul düzeylerde kalması ve bu çerçevede uzun bir dönem süresince bir üst kupürlü banknot ihtiyacının ortaya çıkmaması, enflasyonun tek haneli rakamlara indirilmesi ve kalıcı fiyat istikrarının sağlanmasına bağlıdır.

Uygulanmakta olan ekonomik program neticesinde ekonomide istikrar sağlanması yönünde önemli mesafeler katedilmiş, enflasyon üzerindeki olumlu etkiler somut bir şekilde ortaya çıkmıştır. Ekonominin istikrar kazanmasına yönelik kararlılık devam etmekte, bu çerçevede önümüzdeki üç yılı kapsayan yeni ekonomik program üzerinde çalışmalar gerçekleştirilmektedir. Detayları henüz kamuoyuna açıklanmayan yeni program enflasyondaki düşüşün devamını öngörmektedir. Programın ana unsurlarını enflasyon hedefi ile uyumlu olarak yürütülecek para politikası, bütçe disiplini ile sosyal güvenlik, vergi, tarım ve bankacılık alanlarında yapılması öngörülen yapısal reformlar oluşturmaktadır.

İŞVEREN - Sizce YTL uluslararasında gerçekten istikrarlı bir para birimi olabilecek midir?

ALİ BABACAN - Yeni Türk lirasının uluslararası piyasalarda istikrarlı ve değerli bir para birimi olmasının temel koşulu ülke ekonomisinin güçlü ve istikrarlı bir yapıya sahip olmasıdır. Fiyat istikrarının sağlanması, ekonomide kırılganlık yaratan unsurlardaki iyileşmenin devam etmesi hem ülke ekonomisine hem de yerli para birimine olan güveni artırmak suretiyle para biriminin yabancı paralar karşısındaki değerinin, diğer bir ifadeyle paranın istikrarının korunmasına katkıda bulunacaktır.

Ekonomik istikrarın sağlanması, döviz kurunda spekülatif döviz talebine bağlı olarak oluşabilecek dalgalanmaların önüne geçecektir. Diğer taraftan, para biriminin tasarruf aracı olma işlevini güçlendirerek, yerli paraya olan talebi artıran bir unsur olacaktır. Bu çerçevede ekonomik istikrarın sağlanması yönünde elde edilen kazanımların devamını sağlamak ve korumak amacıyla mevcut durumda uygulanan ve başarısı kanıtlanmış ekonomik programın temel ilkelerinin devam ettirileceği, önümüzdeki üç yıllık dönemi kapsayan ekonomik program yürürlüğe konulacaktır.

İŞVEREN – TL’den YTL’ye geçiş aşamasının psikolojik ve teknik güçlükleri konusunda ne tür tedbirler planlıyorsunuz?

ALİ BABACAN - Geçiş aşamasında yaşanabilecek sorunların en aza indirilmesi için gerekli teknik hazırlıkların tamamlanması büyük önem taşımaktadır. Yeni Türk lirasında sıfır atılmasına ilişkin çalışmalar kapsamlı ve planlı bir şekilde kamu kurumları arasında işbirliği içinde yürütülmektedir. Hazırlık aşamasında her kurum kendi alanına giren konularda teknik hazırlıklarını sürdürmekte, ihtiyaç duyulan kurumsal ve hukuksal düzenlemeler yapılmaktadır. Yeni Türk lirasına ilişkin hazırlıklar, başta Kanunun düzenleme yetkisi verdiği kurum yetkilileri olmak üzere ilgili kurumların yetkililerinin katılımıyla oluşturulun YTL Üst İzleme Komitesi tarafından izlenmektedir.

Kamuoyunu YTL’ye geçiş konusunda bilgilendirmek ve geçiş aşamasında ortaya çıkabilecek yanılsamaların önüne geçebilmek amacıyla toplumun tüm kesimlerini kapsayan, üç aşamalı iletişim kampanyası Eylül ayında başlatılmıştır. İlk aşama YTL’ye hazırlık ve bilgilendirme çalışmalarını içermektedir. Ekim-Aralık 2004 dönemini kapsayan ikinci aşamada yeni banknot ve madeni paraların fiziki görünümlerinin ve güvenlik özelliklerinin tanıtımı gerçekleştirilecek, kampanyanın üçüncü aşaması olan Ocak-Mart 2005 döneminde ise, etiketlerde çift fiyat uygulamasına yönelik bilinçlendirme çalışmaları, günlük kullanıma yönelik pratik bilgiler verilmesi gibi Yeni Türk lirasının kullanım alışkanlığının yerleştirilmesine yönelik çalışmalar yürütülecektir.

Yeni Türk lirasına geçiş aşamasında ortaya çıkabilecek yanılsamaların önüne geçmek ve parekendecilerin YTL’ye geçiş maliyetini tüketicilere yansıtması ve kuruşsal yanılsamalardan yararlanmak amacıyla fiyat yuvarlamalarına gidilmesine bağlı olarak enflasyon üzerinde ortaya çıkabilecek etkinin sınırlı oranda kalmasını sağlamaya yönelik olarak yayımlanan Kanunda bazı önlemler yer almaktadır.
 
Kanunda fiyatların yuvarlanmasına ilişkin kural açıkça ifade edilmektedir. Yeni Türk Lirası cinsinden yapılan işlemlerin sonuçlarında ve ödeme aşamalarında bir Yeni Kuruşun altındaki tutarları ödemeye olanak verecek madeni para bulunmaması nedeniyle, yarım Yeni Kuruş ve üzerindeki değerlerin bir üst Yeni Kuruşa tamamlanması, yarım Yeni Kuruşun altındaki değerlerin dikkate alınmaması yönünde düzenleme getirilmiştir.

Banknotların Yeni Türk lirasına geçişte daha kolay tanınması amacıyla aynı satın alma gücüne sahip kupürler benzer renk ve tasarımda üretilecektir.

Yeni Türk Lirasına geçişin sorunsuz bir şekilde yapılabilmesi için Yeni Türk Lirasının tedavüle çıkacağı 1/1/2005 tarihinden başlayarak, Türk lirası ve Yeni Türk Lirası banknot ve madeni paralar 31/12/2005 tarihine kadar birlikte tedavül edilecektir. Kamuoyuna Yeni Türk lirasına geçişte ve uyum sağlamada kolaylık sağlaması açısından, bu süre zarfında mal ve hizmet bedellerinin 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun l2’nci maddesi çerçevesinde düzenlenecek etiket ve tarife listelerinde Türk Lirası ve Yeni Türk Lirası üzerinden ayrı ayrı gösterilmesi zorunluluğu getirilmiştir.

EKİM 2004